Hà Tây, là địa phương nằm trong khu vực đồng bằng sông Hồng và vùng kinh tế trọng điểm Bắc bộ với những giá trị văn hoá lâu đời và hệ thống tài nguyên du lịch phong phú và đa dạng, Du lịch Hà Tây được đánh giá là địa phương có nhiều tiềm năng du lịch.

Trong chặng đường 32 năm qua, kể từ khi Công ty Du lịch Hà Tây ra đời và nhất là từ ngày 11/7/1994 UBND tỉnh có Quyết định số 275QĐ/UBND thành lập Sở Du lịch đến nay, ngành Du lịch Hà Tây đã từng khẳng định vị thế của mình trong đời sống kinh tế- xã hội của địa phương và đối với ngành Du lịch cả nước.

Với chức năng là cơ quan quản lý Nhà nước đối với các hoạt động du lịch, trong 13 năm qua Sở Du lịch đã tập trung tham mưu, phối hợp, chỉ đạo triển khai các nhiệm vụ công tác. Đã hoàn thành các quy hoạch tổng thể phát triển Du lịch Hà Tây đến năm 2010; quy hoạch tổng thể các vùng, các khu du lịch; Xây dựng quy hoạch chi tiết ở các khu điểm du lịch. Đến nay đã và đang triển khai xây dựng 25 quy hoạch; thực hiện 22 dự án đầu tư cải tạo nâng cấp cơ sở hạ tầng một số khu, điểm du lịch trọng điểm như; Chùa Hương, hồ Suối Hai, hồ Đồng Mô, Phú Vinh, Nhị Khê, Chuyên Mỹ… Đến năm 2005 đã thu hút gần một nghìn tỷ đồng của các thành phần kinh tế đầu tư vào du lịch tạo thêm nhiều điểm du lịch mới, sản phẩm du lịch mới như: Khu du lịch Ao Vua, Bằng Tạ, Thác Đa, Suối Ngà, sân golf Đồng Mô, Khách sạn Sông Nhuệ, Khách sạn Anh Quân, Khách sạn Nhuệ Giang… Đặc biệt là từ năm 2006 đến nay cùng với kết quả cải thiện môi trường đầu tư của tỉnh nhiều dự án du lịch có quy mô lớn của các doanh nghiệp trong và ngoài nước đang đầu tư vào tỉnh như: Dự án khu du lịch sinh thái và vui chơi giải trí Tuần Châu, Hà Tây diện tích 212 ha, vốn đầu tư 3,178 tỷ đồng; dự án đầu tư khu du lịch sinh thái cao cấp An Khánh, diện tích 35 ha, tổng vốn đầu tư 343 tỷ đồng; dự án đầu tư xây dựng sân golf Văn Sơn, diện tích 192 ha, vốn đầu tư 350 tỷ đồng… và hiện nay Công ty Cổ phần An Dưỡng Đường đang trình quy hoạch phát triển du lịch hồ Tuy Lai (Mỹ Đức) với diện tích hơn 1.100ha; tập đoàn dầu khí Việt Nam đã lập xong quy hoạch chi tiết xây dựng dự án phát triển du lịch tại hồ Suối Hai với diện tích 1970 ha để xây dựng sản phẩm du lịch chất lượng cao. Trong nhiều năm qua, lượng khách du lịch của toàn ngành có xu hướng tăng dần, đặc biệt trong giai đoạn 2001- 2005 lượng khách tăng bình quân 17,3%/năm (đến năm 2006 đón được 3,15 triệu lượt khách). Tổng doanh thu xã hội tăng 17,2%/năm (đến 2006 doanh thu đạt 300… tỷ đồng). Trong 6 tháng đầu năm 2007 đón được 2,7 triệu lượt khách (tăng 68,8% so với cùng kỳ năm trước), tổng doanh thu 365 tỷ đồng (tăng 665,9% so với cùng kỳ). Các hoạt động du lịch từng bước phát triển, góp phần gìn giữ phát huy bản sắc văn hoá dân tộc, giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, bảo vệ môi trường; tham gia tích cực vào hội nhập kinh tế quốc tế.

Nhìn lại thực tiễn phát triển kinh tế du lịch những năm qua và các điều kiện có thể khẳng định rằng: Du lịch Hà Tây đã dần đáp ứng được yêu cầu và có đủ điều kiện để trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong thời gian tới; phấn đấu đến năm 2010 đón được 4,38 triệu lượt khách, trong đó khách quốc tế đạt 228.700 lượt, doanh thu xã hội từ du lịch đạt 603 tỷ đồng và thu hút khoảng 4.300 lao động trực tiếp trong ngành; cán bộ, công nhân viên ngành Du lịch Hà Tây tập trung vào thực hiện một số nội dung công tác trọng tâm sau:

- Một là: Tập trung hoàn thành quy hoạch một số khu, điểm du lịch trọng điểm như: Quy hoạch khu du lịch hồ Suối Hai, sườn tây núi Ba Vì, khu di tích lịch sử văn hoá du lịch Đường Lâm, khu du lịch hồ Quan Sơn, hồ Tuy Lai (Mỹ Đức), để tổ chức công bố quy hoạch, kêu gọi các thành phần kinh tế trong và ngoài nước vào đầu tư xây dựng sản phẩm du lịch hình thành các khu du lịch tầm cỡ quốc gia và khu vực.

- Hai là: Phát triển nhanh cơ sở vật chất kỹ thuật của ngành Du lịch. Đến năm 2010, có được hệ thống cơ sở hạ tầng, cơ sở vật chất kỹ thuật du lịch tương đối đồng bộ bảo đảm yêu cầu phát triển ở giai đoạn tiếp theo. Cơ bản hình thành được các khu du lịch tổng hợp là:

+ Khu du lịch sinh thái và vui chơi giải trí Tuần Châu - Hà Tây

+ Khu du lịch sinh thái cao cấp An Khánh

+ Khu du lịch sân golf và dịch vụ hồ Văn Sơn

+ Khu du lịch hồ Tuy Lai, hồ Quan Sơn (Mỹ Đức)

+ Khu du lịch hồ Suối Hai.

· Chỉ đạo các đơn vị hoạt động du lịch đầu tư mở rộng cải tạo nâng cấp cơ sở vật chất kỹ thuật, nâng cao chất lượng phục vụ khách.

· Tổ chức triển khai quy hoạch, nâng cấp sản phẩm du lịch tại 6 khu du lịch tham quan, di tích lịch sử văn hoá lễ hội: Chùa Hương, chùa Thầy, Đường Lâm, chùa Đậu, đền Hữu Vĩnh. Tập trung khai thác du lịch tại 10 làng nghề truyền thống theo danh mục đã được UBND tỉnh phê duyệt.

- Ba là: Xây dựng kế hoạch phát triển cơ sở hạ tầng du lịch trên địa bàn tỉnh. Huy động nguồn vốn hạ tầng du lịch, hạ tầng làng nghề để xây dựng hạ tầng các khu, điểm du lịch trọng điểm, các làng nghề truyền thống, tạo điều kiện thu hút, khai thác các nguồn lực để đầu tư xây dựng cơ sở vật chất kỹ thuật và phát triển sản phẩm du lịch. Ưu tiên thực hiện các dự án đầu tư:

+ Hạ tầng khu di tích thắng cảnh du lịch Hương Sơn.

+ Hạ tầng khu du lịch hồ Suối Hai- núi Ba Vì.

+ Hạ tầng vào khu di tích lịch sử văn hoá du lịch Đường Lâm.

- Bốn là: Xây dựng các tuor, tuyến du lịch để thu hút khách du lịch, tập trung thu hút đối tượng khách có thu nhập cao vào tỉnh để sử dụng các dịch vụ lưu trú, ăn uống, vui chơi, giải trí, mua sắm hàng lưu niệm.

- Năm là: Đẩy mạnh tuyên truyền quảng bá du lịch, xúc tiến đầu tư du lịch vào Hà Tây. Tập trung phối hợp liên ngành để quảng bá tiềm năng du lịch tỉnh, chủ động tiếp cận với các nhà đầu tư trong và ngoài nước mời gọi vào đầu tư du lịch trên địa bàn tỉnh.

- Sáu là: Xây dựng nguồn nhân lực du lịch có trình độ và kỹ năng nghiệp vụ, đáp ứng được yêu cầu phát triển của ngành trong tiến trình hội nhập quốc tế.

- Bảy là: Bảo vệ, tôn tạo và sử dụng có hiệu quả các nguồn tài nguyên và môi trường du lịch, tăng cường hiệu quả quản lý Nhà nước đảm bảo phát triển bền vững.